Wat is het VN-Vluchtelingenverdrag?
Al 75 jaar zorgt het VN-Vluchtelingenverdrag voor bescherming van mensen die moeten vluchten voor oorlog, geweld en vervolging. Maar wat is het Vluchtelingenverdrag eigenlijk? Wat is de oorsprong ervan? En waarom is het zo belangrijk om het na te blijven leven? Wij leggen het uit.
Het VN-Vluchtelingenverdrag vormt de juridische basis voor de bescherming van vluchtelingen wereldwijd. Het verdrag bepaalt wie als vluchteling wordt erkend, op welke rechten vluchtelingen aanspraak kunnen maken en welke verantwoordelijkheid landen hebben om hen te beschermen.
De kern van het verdrag is eenvoudig: niemand mag worden teruggestuurd naar een land waar hij of zij gevaar loopt. Dit principe vormt dit jaar 75 jaar de basis van de internationale bescherming van vluchtelingen. Het is een van de belangrijkste internationale afspraken voor de bescherming van mensen die moeten vluchten voor oorlog, conflict en vervolging.
Een les uit de geschiedenis
De oorsprong van het Vluchtelingenverdrag is niet bij iedereen bekend maar enorm belangrijk. Het ontstond in een van de donkerste periodes uit de geschiedenis. Na de Eerste en vooral de Tweede Wereldoorlog waren miljoenen mensen in Europa op de vlucht. Onder hen waren overlevenden van de Holocaust, waaronder Joodse mensen en Roma en Sinti, maar ook talloze anderen die door oorlog en vervolging hun huis hadden verloren.
Het VN-Vluchtelingenverdrag werd in 1951 aangenomen, in de nasleep van de twee wereldoorlogen. Europa kende na de Eerste en vooral de Tweede Wereldoorlog miljoenen vluchtelingen die huis en haard hadden moeten verlaten. Onder hen waren overlevenden van de Holocaust, waaronder Joodse mensen en Roma en Sinti, maar ook talloze anderen die door oorlog en vervolging hun huis hadden verloren.
De internationale gemeenschap zag hoe kwetsbaar mensen zonder bescherming waren en besloot dat er duidelijke afspraken nodig waren. Sindsdien vormt het verdrag de hoeksteen van de bescherming van vluchtelingen. Het verdrag is juridisch bindend: landen die het verdrag hebben erkend, moeten zich aan deze afspraken houden.
Een wereldwijde afspraak
Ongeveer 150 landen hebben zich aangesloten bij het VN-Vluchtelingenverdrag. Nederland deed dat in 1956. Ook alle landen van de Europese Unie en landen als de Verenigde Staten, Rusland en China zijn partij bij het verdrag.
De kern van het verdrag is overal hetzelfde: mensen die vluchten voor gevaar hebben recht op bescherming. Benieuwd naar het volledige VN-Vluchtelingenverdrag? Download het hier.
