Bhutan

De Lhotsampas, een Bhutanese minderheidsgroep, werden eind jaren tachtig zo zwaar gediscrimineerd, dat zij in 1990 massaal naar het buurland Nepal trokken. achttien jaar later kunnen zij nog steeds niet terug naar Bhutan.Oppervlakte: 47.000 km2 (1,3 maal Nederland)

Oppervlakte: 47.000 km²
Aantal inwoners: 2,3 miljoen
Hoofdstad: Thimphu
Staatshoofd: koning Jigme Khesar Namgyel Wangchuk
Conflict: 1985 - heden
Ontheemden: -
Vluchtelingen: 106.000

Conflict
Ingeklemd tussen India en China ligt het Himalayastaatje Bhutan. Sinds meer dan 100 jaar is Bhutan een absolute monarchie, maar daar kwam eind maart 2008 een einde aan, toen de verkiezingen een verpletterende steun aan de democratische volkspartij  van Thinley opleverde. Overigens is de koning nog steeds aan de macht, maar de nieuwe premier heeft meer invloed gekregen. Het land is drie keer zo groot als Nederland met een achtste van het aantal inwoners. 75% is Boeddhist en circa 25% Hindoestaan.

De minderheidsgroep Lhotsampas, oorspronkelijk uit Nepal, wordt sinds een kwarteeuw zwaar gediscrimineerd; ruim 100.000 zijn naar Nepal gevlucht en leven al 18 jaar in vluchtelingenkampen. Zij zijn feitelijk stateloos. Sinds kort is een uitstroom naar de VS op gang gekomen, Amerika heeft toegezegd 60.000 Lhotsampas te zullen opnemen.

Eind 19e eeuw werden de Lhotsampas gerekruteerd uit Nepal, om als landarbeider in Zuid Bhutan te gaan werken. Na ruim vijftig jaar, waarin enkele honderdduizenden Lhotsampas zich in Bhutan vestigden, kregen zij in 1958 formeel staatburgerschap. Echter, de koning die in 1980 aantrad en een nationalistischer koers ambieerde, ontnam hen die burgerrechten in 1985 weer, waarna de groep te maken kreeg met toenemende discriminatie. In de negentiger jaren volgden enkele heftige geweldsuitbarstingen waarbij deze etnische minderheidsgroep zwaar werd getroffen. Ruim 100.000 vluchtten naar Nepal, waar zij door hulporganisaties in kampen werden opvangen. Nepal , geen ondertekenaar van het Verdrag van Genève, beschouwt hen als illegale vreemdeling, en Bhutan wil niet dat de vluchtelingen terugkeren.

Hulp
Hulporganisaties zorgen er al achttien jaar voor de ruim honderdduizend vluchtelingen die in de kampen in Nepal verblijven. Zij leven in door UNHCR opgezette tenten en worden regelmatig voorzien van hulpgoederen. Alhoewel er een redelijk gestructureerde zorg wordt geboden, is deze groep al bijna twee decennia verstoken van werk, opleiding en kansen om aan de toekomst te bouwen. Belangrijker misschien nog: verstoken van vrijheid om te gaan waar ze willen, omdat ze nóch in Nepal, nóch in Bhutan welkom zijn.

In de zeven kampen zitten inmiddels circa 106.000 stateloze vluchtelingen. Amerika en Australië hebben toegezegd ruim 60.000 van hen te zullen opnemen, en die emigratie is inmiddels op gang gekomen. Een flink aantal Lhotsampas wíl echter niet naar de V.S. en vindt dat Bhutan hen weer moet toelaten en hun rechten moet teruggeven.

Stichting Vluchteling verstrekt zonneovens aan gezinnen in de vluchtelingenkampen in Nepal. Dat is beter voor gezondheid en milieu, veiliger, en gratis omdat er geen brandhout voor nodig is.

Meer lezen over Bhutanese vluchtelingen?
Dagboek Nepal 2008
Koken op zonne-energie
Verhalen van Bhutanese vluchtelingen
10.000 kwetsbare Bhutanese vluchtelingen dakloos na brand

Laatste update: juli 2008.